آمار نگرانکننده بیدندانی در ایران هر شهروند حداقل ۶ دندان پوسیده دارد, آمارهای اخیر در حوزه سلامت دهان و دندان در ایران تصویری نگرانکننده را به نمایش میگذارند. بر اساس دادههای موجود، هر ایرانی در میانگین حداقل ۶ دندان پوسیده، ترمیمشده یا از دسترفته دارد. این آمار تنها مختص بزرگسالان نیست؛ کودکان نیز از این مشکل در امان نماندهاند.
بیش از ۸۰ درصد کودکان ۵ تا ۶ ساله به طور میانگین ۵ دندان شیری پوسیده، کشیدهشده یا پرشده دارند. وضعیت در گروه سنی ۳۰ تا ۴۰ ساله که در اوج فعالیت اجتماعی قرار دارند نیز بهتر نیست، چرا که این افراد میانگین ۱۲ تا ۱۳ دندان از دسترفته را ثبت کردهاند.
کته تأکید دارند که پوسیدگی دندان در سالهای بالا عادی نیست و با مراقبت صحیح میتوان دندانها را تا آخر عمر حفظ کرد.
پیشگیری از پوسیدگی نه تنها آسانتر، بلکه بسیار کمهزینهتر از درمان آن است. با این حال، ناآگاهی عمومی در مورد نحوه مراقبت صحیح از دندانها، هزینههای بالا و عدم پوشش بیمهای خدمات دندانپزشکی، باعث شده تا بسیاری از مردم تنها در شرایط اضطراری و بابت درد شدید به دندانپزشک مراجعه کنند.
های دهان صدمه میزند، پزشکان هشدار میدهند که عفونتهای دهانی میتوانند پیشدرآمد بیماریهای سیستمیک باشند.
آخرین مطالب
- برای ارتودنسی قسطی در رشت چک یا ضامن لازم است؟ نکاتی که قبل از شروع درمان باید بدانید
- چه آزمایشها و بررسیهایی پیش از عمل جراحی بینی لازم است؟
- بهترین شکر قهوه ای راهی ساده برای یک انتخاب حرفه ای
- راهکار قطعی افق پارس برای ریشه کنی و سمپاشی تخصصی آفات (ساس، سوسک، کنه، کک، شپش و موش)
- ریبیت آلپاری برای اسکالپرها و تریدرهای پرحجم چه ارزشی دارد؟
از مشکلات گوارشی و عفونت فک گرفته تا عفونتهای قلبی، مفصلی، تشدید بیماریهای تنفسی و آسیب به کلیه و کبد، همه میتوانند ریشه در نادیده گرفتن بهداشت دهان داشته باشند.
کردستان بدترین و تهران بهترین آمار را دارد پژوهش مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی با عنوان خدمات بهداشتی و درمانی دهان و دندان در ایران؛ چالشها و راهکارها (سال ۱۳۹۵) نشان میدهد که میانگین ملی شاخص DMF (دندانهای پوسیده، از دسترفته و پرشده) در کودکان ۶ و ۱۲ ساله به ترتیب ۵.۸۴ و ۱.۸۴ است. در میان ۳۱ استان، کردستان در هر دو گروه سنی بدترین آمار را ثبت کرده است.
در مقابل، تهران در گروه ۶ ساله و هرمزگان در گروه ۱۲ ساله کمترین میزان پوسیدگی را داشتهاند. نسبت استفاده از نخ دندان بسیار پایین است اگرچه ۹۰ درصد کودکان ۶ ساله و ۹۲ درصد کودکان ۱۲ ساله دندانهای خود را با مسواک تمیز میکنند، اما تنها ۱۱ درصد از گروه اول و ۱۸.۶ درصد از گروه دوم از نخ دندان استفاده میکنند. مسواک زدن بیش از یک بار در روز در این گروهها به ترتیب ۴۷.۹ و ۵۵.۲ درصد گزارش شده است.
استفاده از خدمات پیشگیرانه نیز در سطح پایین است؛ تنها ۱۶.۶ درصد کودکان ۶ ساله و ۱۱ درصد کودکان ۱۲ ساله از این خدمات بهرهمند شدهاند.
مقایسه با کشورهای پیشرفته و نقش فرهنگسازی دکتر علی تاجرنیا، رئیس هیات مدیره جامعه دندانپزشکی ایران، بیان میکند کشورهای اسکاندیناوی شاخص DMF را به نزدیک صفر رساندهاند، در حالی که ما از این هدف بسیار دوریم. او دلایل این موفقیت را حمایت دولت از خدمات دندانپزشکی و تمرکز بر فرهنگسازی پیشگیری میداند.
تاجرنیا افزود تعداد دندانهای پوسیده ایرانیها بیشتر از حد انتظار است و نیاز به تفکر هم در پیشگیری و هم در درمان داریم. گام جدید در پوشش بیمهای خدمات دندانپزشکی باقر شهنیزاده، رئیس انجمن دندانپزشکان عمومی ایران، خبر داد که بر اساس مصوبه جدید شورای عالی بیمه، سه خدمت اصلی شامل درمان پوسیدگی، جرمگیری و ساخت دندان تحت پوشش بیمه قرار میگیرند. این مصوبه به زودی ابلاغ خواهد شد.
شهنیزاده مشکلات تغذیهای و کمبود بودجه درمان را عوامل افزایش پوسیدگی دانست و بر ضرورت غربالگری و برنامهریزی نوین برای کاهش آمارها تأکید کرد. توزیع نامتوازن دندانپزشکان در سراسر کشور با وجود فارغالتحصیلی سالانه نزدیک به ۲ هزار دندانپزشک و ثبت نام حدود ۴۳ هزار دندانپزشک در نظام پزشکی، توزیع جغرافیایی آنها نامتوازن است. میانگین سرانه کشوری ۴۴ دندانپزشک در هر ۱۰۰ هزار نفر است.
تهران با ۱۱۶ دندانپزشک در هر ۱۰۰ هزار نفر در رتبه اول قرار دارد، در حالی که سیستان و بلوچستان با ۱۵ دندانپزشک عمومی و ۳ دندانپزشک متخصص در هر ۱۰۰ هزار نفر، محرومترین استان است. این شکاف ۸۵ واحدی برای دندانپزشکان عمومی و ۱۲ واحدی برای متخصصان، چالش جدی در دسترسی به خدمات را نشان میدهد.
با وجود تعداد قابل توجه دندانپزشکان، مسئولان وضعیت پوسیدگی دندان را قابل قبول نمیدانند و بر لزوم تقویت پیشگیری، فرهنگسازی و عدالت در توزیع نیروها و تسهیل دسترسی به خدمات بیمهشده تأکید دارند.
