بازار مسکن ایران در سالهای اخیر نوسانات شدید قیمتی را تجربه کرده که ریشه در تشدید تحریمهای بینالمللی و تداوم چالشهای ساختاری اقتصاد دارد. این شرایط باعث شده تا خرید مسکن برای قشر قابلتوجهی از مردم به یک رویای دور دست تبدیل شود و اثرات منفی خود را بر بازار اجاره نیز بگذارند.
کارشناسان و صاحبنظران در تلاش برای یافتن راهحل، بارها ایده ساخت مسکن اقتصادی یا واحدهای ۲۵ متری را مطرح کردهاند. اخیرا عملیات ساخت این واحدها در قالب مجتمعهای هوشمند در ماهدشت کرج آغاز شده، هرچند گزارشهایی از عدم صدور مجوز برای برخی پروژهها نیز وجود دارد.
مسکن فراتر از متراژ؛ حفظ کرامت انسانی
اولین نکته اساسی این است که مسکن در فرهنگ ایرانی و اسلامی تنها مکانی برای خوابیدن و غذا خوردن نیست، بستر حفظ کرامت و احترام انسان است. زندگی یک خانواده در فضای ۲۵ متری با چالشهای جدی همراه است و از منظر اعتبار بینالمللی نیز ایده ساخت مسکن با این متراژ برای کشور چندان مناسب به نظر نمیرسد.
خطر تورم در خود مسکن ۲۵ متری
دومین مسئله مربوط به فلسفه اصلی این طرح است کنترل بازار و خانهدار کردن قشرهای کمدرآمد. اما اگر متغیرهای کلان اقتصاد که مستقیما بر مسکن اثرگذارند اصلاح نشوند، در زمان کوتاهی شاهد افزایش قیمتی برای همین واحدهای ۲۵ متری خواهیم بود که آنها را از دسترس طیف وسیعی از مردم خارج میکند.
بنابراین چالش اصلی مسکن در ایران، متراژ نیست، بلکه متغیرهای کلان اقتصادی است که تحت تأثیر فشارهای خارجی و ناکارآمدیهای داخلی، تورم مسکن را به کردهاند. لازمه راهحل ریشهای، شناخت دقیق مآخذ تورم در اقتصاد و خروج از سیاستهای کنترل قیمتی در خود بازار مسکن است.