بررسی جنگنده‌های پیشرفته روسیه در حوزه هوافضا

دکترین جنگ‌های مدرن بر تسلط هوایی پافشاری دارد، و جنگنده‌ها کلید دستیابی به این برتری می باشند. بعد از دهه‌ها توانایی، آزمون و اشتباه در دوران جنگ سرد (دورانی که در آن شوروی برخی از افسانه‌ای‌ترین جنگنده‌های تاریخ هوانوردی را تشکیل کرد) روسیه اکنون صنعتی قوی در حوزه هوافضا دارد که قادر است جنگنده‌های پیشرفته را در مقیاس بالا طراحی و تشکیل کند.
هرچند قسمت عمده‌ای از ناوگان نیروی هوایی روسیه تا این مدت از هواپیماهای دوران شوروی راه اندازی شده، اما در سال‌های تازه تعدادی از مدل‌های تازه نیز به خدمت گرفته شده‌اند که زیاد تر نسخه‌های ارتقایافته مطرح‌های قبل محسوب خواهد شد.

قسمت اعظم جنگنده‌های تازه روسیه محصول شرکت دولتی «دفتر طراحی سوخوی» می باشند که امروزه زیرمجموعه شرکت بزرگ‌تر «یونایتد ایرکرفت کورپوریشن» به شمار می‌آید. همان گونه که انتظار می‌رود، تعداد بسیاری از این جنگنده‌ها در آینده با نسل‌های جدیدتری جانشین خواهند شد. تا وقتی که مطرح‌های تازه به مرحله تشکیل زیاد برسند، نیروی هوایی روسیه هم چنان از ناوگان جاری خود منفعت گیری خواهد کرد. در این نوشته ۵ فروند از تازه ترین جنگنده‌های ساخت روسیه را معارفه می‌کنیم.

جنگنده سوخو Su-57 (که ناتو آن را با نام رمز Felon می‌شناسد) نخستین پرواز خود را در سال ۲۰۱۰ انجام داد و جوان‌ترین جنگنده در ناوگان هوایی روسیه محسوب می‌بشود. این هواپیما زیاد چابک، مافوق صوت و تجهیزبه آویونیک گسترش یافتهای است، از جمله رادار آرایه فازی فعال N036 Byelka (AESA) که آن را به گسترش یافتهترین جنگنده روسیه تبدیل کرده است.

Su-57 در واقع جواب روسیه به جنگنده‌های نسل پنجم پنهانکار آمریکا یعنی F-22 Raptor و F-35 Lightning II محسوب می‌بشود.

روی کاغذ، Su-57 ویژگی‌های شبیهی دارد: باله‌های عقب زاویه‌دار، محفظه تسلیحاتی دوگانه، بدنه یکپارچه و پوششی از مواد جاذب امواج راداری برای افت انعکاس. این چنین، رادارهای جانبی N036B-1-01 زاویه پوشش راداری را افزایش خواهند داد. با این حال، کارشناسان بین‌المللی نسبت به توانایی واقعی این جنگنده تازه روسی تردید دارند.

در حالی‌که F-22 و F-35 به موتورهای پیشرفته Pratt & Whitney F119-PW-100 و F135 تجهیزمی باشند، Su-57 تا این مدت از دو موتور Saturn AL-41F1 (که پیش‌تر روی جنگنده قدیمی‌تر Su-35 Flanker نصب شده می بود) منفعت گیری می‌کند و چشم به راه تکمیل موتور پرقدرت Izdeliye 30 است. افزون بر این، سطح مقطع راداری Su-57 به گمان زیادً بزرگ‌تر از F-22 یا J-20 چینی است، بخشی به علت ورودی‌های هوای کمتر بهینه و خروجی‌های آشکار موتور، که کارکرد پنهانکاری آن را زیر سوال می‌برد.

مشکل دیگر، تعداد محدود این جنگنده‌ها است. تا بحال تنها نزدیک به دو دوجین نمونه تولیدی از این نوع داخل خدمت فعال شده‌اند. با وجود این محدودیت‌ها، Su-57 هم چنان تازه ترین جنگنده در ناوگان هواپیماهای روسیه به حساب می اید و نسبت به مدل‌های نسل چهارم قبل پیشرفتی قابل‌دقت محسوب می‌بشود.

جنگنده سوخو Su-35 که در سال ۲۰۰۷ با معارفه نسخه‌های تازه «M» و «BM» رونمایی شد، گسترش یافتهترین و مدرن‌ترین گونه از خانواده جنگنده‌های Su-27 Flanker به حساب می اید. این هواپیما گرچه فاقد ویژگی‌های پنهانکاری نسل پنجم است، اما در طبقه‌بندی رسمی به گفتن جنگنده‌ای از نسل «۴++» شناخته می‌بشود.

همانند دیگر مدل‌های فلنکر، Su-35 برای مانورپذیری بسیار طراحی شده و هم چنان از چابک‌ترین جنگنده‌های در حال خدمت در جهان است. این جنگنده با دو موتور توربوفن Saturn AL-41F1S با توان ترکیبی نزدیک به ۶۴ هزار پوند نیرو پرواز می‌کند و می‌تواند به سرعتی در نزدیک به ۲٫۲۵ ماخ در ارتفاع بالا دست یابد.

جنگنده سوخو Su-30 به گفتن یک جنگنده چندمنظوره واقعی طراحی شده و بر دوام و برد پرواز پافشاری دارد. دو موتور AL-31FP با توان هر یک ۲۷ هزار پوند پیشرانه، این هواپیما را به حداکثر شدت ۱٫۷۵ ماخ می‌رسانند. به لطف این موتورها و بدنه پهن‌تر (که فضای بیشتری برای سوخت فراهم می‌کند)، Su-30 می‌تواند تا بردی نزدیک به ۳,۰۰۰ کیلومتر و تا ارتفاع ۵۶ هزار فوتی پرواز کند.

با نام رمز «Fullback» از سوی ناتو، سوخو Su-34 به‌گفتن بمب‌افکن تاکتیکی مهم نیروی هوایی روسیه شناخته می‌بشود. این جنگنده-بمب‌افکن بعد از دهه‌ها تأخیر در گسترش (که از سال‌های پیش از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی اغاز شد و تا سال‌ها بعد از آن ادامه یافت) سرانجام در سال ۲۰۱۴ داخل خدمت رسمی شد.

میگ-۳۵ محصول دفتر طراحی «میکویان و گورویچ» است و با مقصد احیای علاقه بین‌المللی به مدل‌های قدیمی‌تر MiG-29 Fulcrum متعلق به دوران جنگ سرد گسترش یافت. در این مسیر نسخه‌هایی همانند MiG-29M و مدل دریایی MiG-29K معارفه شدند، اما مدرن‌ترین نسخه یعنی MiG-35 در نمایشگاه هوایی مسکو در سال ۲۰۱۷ رونمایی شد؛ نزدیک به ۴۰ سال بعد از نخستین پرواز فالکروم. شباهت این مدل به نسخه‌های قبل تنها به طراحی بدنه محدود می‌بشود و تقریباً همه سامانه‌های دیگر، نسل تازه می باشند.

در مدل تازه، رادارهای پالسی-داپلر N019 قدیمی کنار گذاشته شده‌اند و به جای آن‌ها، رادار Zhuk-ME از نوع PESA نصب شده است. این چنین رادار AESA مدل Zhuk-AE (نخستین رادار آرایه فازی فعال روسیه) به گفتن گزینه ارتقایی در دسترس است.

رادار Zhuk-AE قادر است اهداف را تا شعاع بیشتر از ۱۵۰ کیلومتری شناسایی کرده و هم‌زمان تا ۳۰ مقصد را رهگیری کند.