نوشته و ویرایش شده توسط مجله کویر دانش
تاریخ انتشار: شنبه ۱۰ آبان ۱۴۰۴ – ۱۷:۱۵
بر اساس گزارش بهداشت نیوز، بیماری التهابی روده با دورههای فعال و خاموش مشخص شده و تأثیر قابل توجهی بر کیفیت زندگی بیماران دارد. عواملی چون ژنتیک، اختلالات سیستم ایمنی، تغذیه نامناسب، استرس مزمن، و تغییرات در میکروبیوم روده، عوامل موثر در بروز و شدت این بیماریها هستند.
رژیم غذایی، هرچند به تنهایی عامل ایجاد IBD نیست، نقش اساسی در پیشگیری از عود بیماری، کنترل علائم و بهبود کیفیت زندگی دارد. توصیههای تغذیهای بسته به مرحله بیماری (دورههای فعال یا بهبودی) متفاوت است.
فیبر: در دورههای فعال بیماری، کاهش مصرف فیبر نامحلول مانند سبوس، غلات کامل، میوهها و سبزیهای خام، علائم گوارشی را کاهش میدهد. در مقابل، در دوره بهبودی، افزایش مصرف فیبر محلول مانند جو دوسر، سیب و موز توصیه میشود.
چربیهای سالم: مصرف چربیهای اشباع و ترانس موجود در فستفودها، غذاهای فرآوری شده، روغن جامد، کره و مارگارین، به افزایش التهاب و تغییرات در میکروبیوم روده مرتبط است. توصیه میشود که مصرف این مواد محدود شود و به جای آن از چربیهای سالم مانند روغن زیتون و کانولا استفاده شود. همچنین از مصرف بیش از حد روغن آفتابگردان و ذرت به خاطر داشتن امگا ۶ با خاصیت التهابزا بپرهیزید.
منابع غذایی حاوی اسیدهای چرب امگا-۳: اسیدهای چرب امگا-۳، که خواص ضدالتهابی دارند، میتوانند به کاهش علائم IBD کمک کنند. منابع مهم آن شامل ماهیهای چرب، گردو، بذر کتان و دانه چیا هستند.
پروتئین: در مرحله حاد بیماری و همچنین برای پیشگیری از سو تغذیه، مصرف کافی منابع پروتئینی مانند تخم مرغ، مرغ، گوشت، ماهی و حبوبات (در صورت تحمل) ضروری است. توصیه میشود مصرف گوشت قرمز به دلیل احتمال ایجاد التهاب به یک تا دو بار در هفته محدود شود.
غذاهای محرک: برخی افراد با مصرف غذاهایی مانند لبنیات (در صورت عدم تحمل لاکتوز)، غذاهای تند و پرادویه، قهوه و نوشیدنیهای گازدار، غذاهای نفاخ، چرب و سرخ شده و نوشیدنیهای انرژیزا، دچار عود علائم میشوند. شناسایی و حذف موقت یا دائمی این غذاها میتواند مفید باشد.
پروبیوتیکها: پروبیوتیکها در بهبود فلور میکروبی روده و کاهش التهاب موثر هستند. مصرف مکملهای پروبیوتیک و لبنیات غنی شده با پروبیوتیک از راههای مهم دریافت این مواد است.
قندهای ساده و شیرینکنندههای مصنوعی: این مواد، موجود در قند، شکر، انواع نوشابهها (حتی نوشابههای رژیمی)، آبمیوههای صنعتی، شیرینیها، بیسکوئیتها و مواد مشابه، تعادل میکروبیوم روده را برهم زده و به افزایش التهاب و نفوذپذیری روده منجر میشوند.
ویتامین D: کمبود ویتامین D، هم در بروز بیماری التهابی روده و هم در عود و تشدید بیماری نقش دارد. برای تعیین مقدار موردنیاز این مکمل، توصیه میشود با متخصص تغذیه یا پزشک خود مشورت کنید.
