وطن‌دوستی، افتخار به هویت فرهنگی است نه برتری‌جویی_دلچسب

به گزارش

خبرگزاری موج

،  ژاله آموزگار ، استاد بازنشسته دانشگاه تهران و عضو مدام فرهنگستان زبان و ادب فارسی ، در یکصدوچهاردهمین نشست کتابخانه مرجع کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان بر اهمیت پرورش خرد و تفکر انتقادی برای روبه رو با چالش‌های هوش مصنوعی و صیانت از هویت فرهنگی پافشاری کرد. این نشست روز سه‌شنبه ۲۸ مرداد ۱۴۰۴ با نوشته «سواد زندگی ۳: خرد و خردمندی» و با وجود پژوهشگران و علاقه‌مندان به‌صورت حضوری و برخط برگزار شد.

آموزگار در توضیح معنی «سواد» در دنیای مدرن او گفت: امروز بی‌سوادی فقطً به ناتوانی در خواندن و نوشتن محدود نیست، بلکه به ناآشنایی با فضای مجازی و فناوری‌های نوین اشاره دارد. او یادآور شد که از پرداخت قبوض تا ارتباطات روزمره، زندگی بشر در بستر این فضا جریان دارد. به حرف های وی، برخی بی‌سوادی دیجیتال را می‌پذیرند و کارهای خود را به نسل جوان می‌سپارند، اما گروهی دیگر با یادگیری مستمر، دانش خود را به‌روز می‌کنند.

وی با مطرح سوال «شعور هوش مصنوعی کجاست؟» نسبت به واگذاری بی‌قید و شرط فرزندان به وسایل دیجیتال هشدار داد و پافشاری کرد: اگر خلاقیت و تفکر انتقادی در نسل آینده پرورش نیابد، خطر تبدیل شدن کودکان به افرادی فقطً دکمه‌زن و پیرو برنامه‌های از پیش طراحی‌شده وجود دارد. آموزگار افزود: آموزش تحلیل داده‌ها و اندیشیدن جدا گانه می‌تواند انسان‌هایی آگاه و توانمند بسازد.

او خرد را ریشه همه پیشرفت‌های علمی و اجتماعی دانست و او گفت: حتی گسترش یافتهترین ابزار نیز با هدایت و شعور انسانی معنی اشکار می‌کند. با اشاره به مریم میرزاخانی، ریاضیدان نامدار ایرانی، وی خرد را عامل مهم نوآوری‌های بزرگ خواند و بر لزوم عمل جامعه علمی جهان برای کنترل زیان های فناوری نوین پافشاری کرد.

آموزگار با استناد به متون پهلوی از جمله «دادستان مینوی خرد»، به طبقه‌بندی انواع خرد شامل «خرد فراسویی»، «خرد مردمی» و «دژخردی» پرداخت و دژخردی را آگاهی نادرست در بین آموزگاران یا زمامداران فاسد توصیف کرد. او ضمن قیاس جایگاه خرد در فرهنگ ایران باستان و دیگر تمدن‌ها، یادآور شد که مخالفتی با فناوری ندارد، اما دانشجویان باید مطالب را بدون تحلیل نپذیرند و با منفعت گیری از خرد خویش به نتیجه برسند.

وی عشق به میهن را بخشی از هویت فرهنگی دانست و پافشاری کرد: وطن‌دوستی به معنی برتری‌جویی بر دیگران نیست، بلکه بیانگر افتخار به سرزمین و فرهنگی است که می‌تواند به جامعه جهانی خدمت کند. نشست با او گفت‌وگوهایی حوالی راهکارهای پرورش خردمندی در نسل آینده و تشکیل اعتدال بین فناوری و هویت فرهنگی به آخر رسید.

این برنامه با وجود چهره‌هایی از جمله مصطفی رحماندوست، مرجان فولادوند، آذر رضایی، شهین نعمت‌زاده، ایران کلباسی و محمود برآبادی برگزار شد و با استقبال شرکت‌کنندگان همراه می بود.